Κυριακή, 2 Φεβρουαρίου 2014

Η συνταγματική αναθεώρηση

Θεωρητικά, το 2013 θα ήταν έτος συνταγματικής αναθεώρησης. Η διαδικασία θα μπορούσε να έχει ξεκινήσει από τον Ιούνιο 2013, ενώ ήδη από τον Ιανουάριο του 2013 ο πρωθυπουργός είχε προαναγγείλει σχετική πρωτοβουλία. Στη συνέχεια, το ΠΑΣΟΚ και το ΙΣΤΑΜΕ διοργάνωσαν ειδική διημερίδα για το θέμα αυτό με τη συμμετοχή ειδικών επιστημόνων (βλ. τις σχετικές εισηγήσεις στον συλλογικό τόμο, Η πρόκληση της αναθεώρησης του Συντάγματος, επιμ. Χρ. Ακριβοπούλου - Ν. Παπαχρήστου, Εκδόσεις Σάκκουλα 2013), ενώ και ο ΣΥΡΙΖΑ συγκρότησε «επιτροπή σοφών» για την επεξεργασία αναθεωρητικών προτάσεων. Παράλληλα αναπτύχθηκε και μια ενδιαφέρουσα δημόσια συζήτηση στον ημερήσιο Τύπο και στα νομικά περιοδικά για τα αναθεωρητικά ζητήματα, την οποία τροφοδότησε περαιτέρω και η παρέμβαση του Ν. Αλιβιζάτου (Ποια δημοκρατία για την Ελλάδα μετά την κρίση; Πόλις 2013). Παρ' όλα αυτά κανένα κόμμα δεν έχει διαμορφώσει μέχρι σήμερα ένα πλήρες και καλά τεκμηριωμένο αναθεωρητικό πρόγραμμα. Στη νέα προγραμματική συμφωνία μεταξύ ΝΔ και ΠΑΣΟΚ προβλέπεται ρητά ότι οι κοινοβουλευτικές ομάδες της κυβερνητικής πλειοψηφίας θα αναλάβουν πρωτοβουλία για τη συνταγματική αναθεώρηση, ήδη όμως ο χρόνος αρχίζει να πιέζει, αφού είναι ανοιχτό το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών λόγω αδυναμίας εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας τον Μάρτιο 2015 ή ίσως και νωρίτερα για άλλους λόγους. Υπάρχει όμως πραγματική ανάγκη για αναθεωρητικές παρεμβάσεις και για τον λόγο αυτόν δεν θα πρέπει να περάσει άπρακτη η παρούσα βουλευτική περίοδος. Από άποψη πολιτικών και συνταγματικών συνεπειών η πιο μεγάλη τομή θα ήταν η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου, το οποίο θα αποφαίνεται τελειωτικά περί της συνταγματικότητας των νόμων και των πράξεων που έχουν ισχύ νόμου. Σκόπιμη θα ήταν και η ενίσχυση των αρμοδιοτήτων του Προέδρου της Δημοκρατίας - όχι όμως στο επίπεδο του Συντάγματος του 1975. Στο αναθεωρημένο Σύνταγμα θα πρέπει επίσης να αποσαφηνίζεται ρητά αυτό που ήδη υπονοείται στο άρθρο 29 παρ. 1 Συντ.: ότι τα κόμματα που προσφεύγουν άμεσα ή έμμεσα στη βία ως μέθοδο πολιτικής δράσης στερούνται συνταγματικής προστασίας. Τέλος, θα πρέπει να περιορισθεί και κατά περιεχόμενο η διακριτική ευχέρεια του εκλογικού νομοθέτη, ώστε αυτός να κινείται υποχρεωτικά στο πλαίσιο της απλής αναλογικής. www.ethnos.gr (Γράφει ο Χαράλαμπος Ανθόπουλος, Αναπληρωτής καθηγητής στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο)

Δεν υπάρχουν σχόλια: