Σάββατο, 15 Αυγούστου 2015

Η σημασία των προγραμμάτων πρόληψης των σεξουαλικών επιθέσεων στα πανεπιστήμια

Μία καναδική μελέτη βρήκε πως ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα πρόληψης σεξουαλικών επιθέσεων που εφαρμόστηκε σε νεαρές φοιτήτριες, μείωσε στο μισό τις πιθανότητες να πέσουν θύματα βιασμού μέσα στο επόμενο έτος. Ήταν η πρώτη μεγάλη προσπάθεια να τεκμηριωθεί επιστημονικά η αποτελεσματικότητα αυτών των προγραμμάτων. Τα ευρήματα είναι ιδιαίτερα ελπιδοφόρα και αναδεικνύουν την ανάγκη να προσφέρονται παρόμοια προγράμματα από περισσότερα πανεπιστήμια. Πιο συγκεκριμένα, μόλις το 5% των γυναικών που παρακολούθησαν το πρόγραμμα πρόληψης που αποτελούνταν από 4 συνεδρίες ανέφερε ότι έπεσε θύμα βιασμού μέσα στο επόμενο έτος, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό ανέβαινε στο 10% για τις γυναίκες που απλά έλαβαν ενημερωτικά φυλλάδια σχετικά με τη σεξουαλική επίθεση, χωρίς να συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Παράλληλα, απόπειρες βιασμού αναφέρθηκαν από το 3% στην ομάδα που παρακολούθησε το πρόγραμμα και από το 9% στην ομάδα που έλαβε τα φυλλάδια. Οι ειδικοί τονίζουν τη μεγάλη σημασία των ευρημάτων κι επισημαίνουν την ανάγκη εφαρμογής τέτοιων προγραμμάτων στα πανεπιστημιακά ιδρύματα. Το να αντιμετωπίζονται οι γυναίκες ως ευάλωτες και αδύναμες δε βοηθά σε καμία περίπτωση, ενώ η προσφορά εργαλείων ενδυνάμωσης μπορεί να μειώσει δραματικά τον κίνδυνο μιας γυναίκας να πέσει θύμα βιασμού. Στη μελέτη συμμετείχαν 900 φοιτήτριες από τα πανεπιστήμια του Windsor, του Guelph και του Galgary, 17-24 ετών . Tα αποτελέσματα δημοσιεύτηκαν πρόσφατα στο NewEnglandJournaofMedecine. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι το πρόβλημα των σεξουαλικών επιθέσεων είναι αρκετά σοβαρό, καθώς το 20% των γυναικών δέχονται σεξουαλική επίθεση κατά τη διάρκεια των φοιτητικών τους χρόνων, ενώ ιδιαίτερα αυξημένο κίνδυνο φαίνεται ότι διατρέχουν οι πρωτοετείς. Οι γυναίκες που έχουν δεχτεί σεξουαλική επίθεση στο παρελθόν είναι πιο πιθανό να δεχτούν ξανά και σχεδόν το 1/3 των φοιτητριών που συμμετείχαν στη μελέτη είχε ιστορικό σεξουαλικής επίθεσης. Σύμφωνα μάλιστα με επίσημα στοιχεία, το 90% των βιαστών μέσα στο πανεπιστήμιο δεν είναι άγνωστα άτομα, αλλά γνώριμα, οικεία πρόσωπα, ενώ συχνά είναι οι συνοδοί των θυμάτων. Κάποια πανεπιστήμια επιχειρούν την πρόληψη των βιασμών με τη βοήθεια προγραμμάτων αυτοάμυνας. Η αποτελεσματικότητα πολλών από αυτών, όμως, είτε δεν έχει εξεταστεί, είτε έχει βρεθεί ανεπαρκής. Για τους σκοπούς της παρούσας μελέτης δημιουργήθηκε ένα πρόγραμμα τεσσάρων τρίωρων συνεδριών που εστιάζουν στην αναγνώριση του κινδύνου, την αντίσταση στην πίεση για σεξουαλική επαφή και στη σωματική αυτοάμυνα. Οι φοιτήτριες χωρίστηκαν με τυχαίο τρόπο σε δύο ομάδες. Στην πρώτη εφαρμόστηκε το πρόγραμμα των 4 συνεδριών και στη δεύτερη δόθηκαν ενημερωτικά φυλλάδια σχετικά με τις σεξουαλικές επιθέσεις που παρείχε το πανεπιστήμιο. Ένα χρόνο μετά την ολοκλήρωση του εκπαιδευτικού προγράμματος οι συμμετέχουσες απάντησαν σε ένα μεγάλο διαδικτυακό ερωτηματολόγιο που χρησιμοποιείται ευρέως για τη διερεύνηση ζητημάτων σχετικά με τις σεξουαλικές επιθέσεις. Πρόκειται για ένα εξειδικευμένο εργαλείο του οποίου οι ερωτήσεις διατυπώνονται με τέτοιο τρόπο, ώστε να αποφεύγεται ο στιγματισμός και η «ταμπελοποίηση». Για παράδειγμα δεν υπάρχει πουθενά η διατύπωση « έχετε βιαστεί;», αλλά οι ερωτώμενοι καλούνται να απαντήσουν συγκεκριμένα για τις εμπειρίες τους σε ερωτήσεις όπως, εάν υπήρχε διείσδυση χωρίς στη συναίνεσή τους. Οι απαντήσεις μπορούσαν να κατηγοριοποιηθούν από τους ερευνητές ως καθαρός βιασμός, ως απόπειρα βιασμού, ως σεξουαλικός εξαναγκασμός, ως απόπειρα σεξουαλικού εξαναγκασμού ή ως σεξουαλική επαφή χωρίς συναίνεση. Όλοι οι παραπάνω τύποι, με εξαίρεση αυτόν του σεξουαλικού εξαναγκασμού, βρέθηκε ότι αναφέρονταν από χαμηλότερο ποσοστό γυναικών στην ομάδα που συμμετείχε στο πρόγραμμα, σε σύγκριση με την ομάδα που έλαβε τα φυλλάδια. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι το πρόγραμμα προσέφερε τη δυνατότητα στις φοιτήτριες να αναγνωρίζουν τα επικίνδυνα χαρακτηριστικά μιας κατάστασης και να την αποφεύγουν. Κάποιες συμβουλές, όπως το να προσέχουν το ποτό τους στα διάφορα πάρτι ήταν επίσης πολύ βοηθητικές, ενώ ιδιαίτερη σημασία είχε η έμφαση που δόθηκε από το πρόγραμμα στο γεγονός ότι η γυναίκα έχει κάθε δικαίωμα να πει όχι και ότι σε καμία περίπτωση δεν οφείλει τη σεξουαλική πράξη στο συνοδό της επειδή την κέρασε το δείπνο. Πολύ συχνά, οι γονείς μπορεί να έχουν προβεί σε παρόμοιες επισημάνσεις και προειδοποιήσεις, αλλά από ότι φαίνεται δεν είναι το ίδιο. Η ύπαρξη ενός προγράμματος μέσα στο πανεπιστήμιο δίνει στα άτομα την αίσθηση ότι ο κίνδυνος είναι όντως αληθινός και ότι οι σεξουαλικές επιθέσεις συμβαίνουν και μπορούν όντως να συμβούν στον καθένα. Πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι το 40% των γυναικών που έχουν πέσει θύματα βιασμού είναι κάτω των 18. Είναι πολύ σημαντικό λοιπόν οι στρατηγικές της πρόληψης να εστιάζονται σε μικρότερες ηλικίες κι επίσης να απευθύνονται και στα δύο φύλα. Πηγή: hosted.ap.org

Δεν υπάρχουν σχόλια: